Jak być właścicielem, a nie niewolnikiem swojej firmy? Czym różni się praca w firmie od pracy nad firmą? Czemu warto pracować nad firmą, a nie w niej? Jak zdrowo podchodzić do własnej firmy? Poniżej jedna z najważniejszych lekcji dla wszystkich osób rozwijających firmę czy startup!

Czym to się różni?

Praca “w firmie” to wszystkie prace specjalistyczne (wykonywane najczęściej przez etatowców i samozatrudnionych). Przykłady takich prac to programowanie, sprzedaż, grafika, marketing, księgowość, obsługa klienta itp. Jeśli mówimy, że ktoś „pracuje” to najczęściej myślimy właśnie o “pracy w firmie”. Praca „w firmie” odpowiada na pytanie „Co jest do zrobienia?”.

Praca „nad firmą” to „przedsiębiorcze spojrzenie”. To wszystko to co sprawia, że firma istnieje i się rozwija. Praca „nad firmą” odpowiada na pytanie „Jak firma ma działać?”. Praca „nad firmą” to budowanie SYSTEMU. Pracy tej na pierwszy rzut oka najczęściej nie widać. Przykłady takich prac to tworzenie wizji firmy, ustalanie powtarzalnych procesów, procedur, budowanie, walidowanie i testowanie modelu biznesowego, budowanie strategii, zespołu, tworzenie innowacji, wyznaczanie celów, itp. 

Jeśli jest to dla Ciebie jeszcze niejasne spójrz na McDonald’s. Wyprodukowanie hamburgera to praca „w firmie”. Doprowadzenie do tego aby ten hamburger mógł w ogóle powstać to właśnie praca „nad firmą”

Symptomy pracy „w firmie” zamiast „nad firmą”

  • Wykonujesz podstawowe prace, które mógłbyś oddelegować
  • Wszystko robisz najlepiej
  • Pracujesz najciężej (tak Ci się tylko wydaje)
  • Wszystko robisz sam
  • Jesteś niezastąpiony
  • Gdy Cię nie ma firma stoi w miejscu
  • Mocno utożsamiasz się z firmą. Firma to Ty

Jeśli tylko nie jesteś samozatrudnionym powyższe symptomy to znak, że Twoja firma jest jeszcze na etapie zarodkowym. Prawdopodobnie nie masz jeszcze zespołu, uczysz się delegować i nie rozumiesz jeszcze do końca na czym polega budowanie firmy. Prawdziwa przedsiębiorczość jest dopiero przed Tobą 🙂

Czemu warto

Po pierwsze pracując „w firmie” tak naprawdę jej nie rozwijasz gdyż nie wykonujesz pracy strategicznej, przedsiębiorczej, która popchnie Twoją firmę do przodu. Po drugie pracując “w firmie” wykonujesz pracę, którą prawdopodobnie mógłbyś dużo taniej kupić na rynku (marnotrawisz najcenniejszy zasób jakim jest Twój czas). Po trzecie pracując „w firmie” nie jesteś przedsiębiorcą tylko samozatrudnionym (pracujesz na etacie tylko, że we własnej firmie). Generalnie praca „nad firmą” zamiast w niej jest oznaką pewnej dojrzałości biznesowej. Jest to też jedyny sposób aby firma działała kiedyś bez Twojego udziału. Dla Ciebie jest to więc jeden ze sposobów osiągnięcia dochodu pasywnego.

Tego trzeba się nauczyć

Na początku przygody z przedsiębiorczością mało kto rozumie różnice między tymi dwoma rodzajami pracy. Nie dostrzegamy tej istotnej zmiany naszej roli. Jako, że firmy zakładamy najczęściej jako etatowcy lub samozatrudnieni naturalne jest, że robimy to co umiemy robić najlepiej. Dalej wykonujemy prace specjalistyczne „w firmie”. Mimo, że o tej lekcji słyszałem od samego początku zrozumienie jej w pełni i nauczenie się stosowania jej w praktyce zajęło mi kilka ładnych lat. Tobie na pewno pójdzie szybciej. Pamiętaj, że pracy na firmie” trzeba się nauczyć tak samo jak całej przedsiębiorczości.

80/20

„Nie od razu Kraków zbudowano”. Im młodsza firma tym prawdopodobniej więcej czasu będziesz pracował “w firmie” niż “nad firmą”. To normalne i w sumie dobre bo na początku powinieneś „ubrudzić sobie ręce” każdą pracą aby zrozumieć jej istotę. Aby umieć ją potem oddelegować i zbudować odpowiedni system pracy. Od początku pamiętaj po prostu o tej zasadzie. Z czasem deleguj coraz więcej! Coraz mocniej pilnuj w co „wkładasz ręce”. Twoim celem powinna być praca „nad firmą” w proporcjach 80/20. 80% czasu pracuj „nad firmą”, a tylko 20% czasu „w firmie”. Twoja firma nie może opierać się na Tobie. Powinna działać bez Twojego udziału. Na dłuższą metę to JEDYNA droga aby się nie wypalić i aby firma w ogóle mogła się rozwijać.

Jest to trudne gdyż większość z nas wręcz odurza się pracą jako specjaliści techniczni (też tak mam). Jeśli uda Ci się dojść do tego poziomu, a firma nadal będzie się kręcić oznaczać to będzie prawdopodobnie, że masz świetny zespół, procedury, dochód pasywny i sporo wolnego czasu na kolejne wyzwania 🙂

Pamiętaj też aby nie mylić tej zasady z podejściem typu „jestem szefem i nie brudzę sobie rączek”. Nie o to chodzi. Zasada ta mówi aby pracować mądrze czyli de facto aby stawać się z czasem liderem, który buduje zespół i zarządza firmą (pracuje na niej, a nie w niej). Co więcej aby stosować tą zasadę nie musisz być korporacją czy dużą firmą (słyszałem takie opinie). Takie myślenie to błąd. W praktyce zasadę tą powinieneś stosować już w momencie gdy zatrudniasz pierwszych pracowników. Generujesz sobie tym samym „przestrzeń” na pracę „na firmie”.

Podsumowanie

  • Zakładając firmę naucz się pracować „nad swoją firmą”, a nie w niej
  • Myśl o budowaniu systemu, a nie na pracy samej w sobie
  • Nie bądź „bardzo zajętym człowiekiem” (nie odurzaj się pracą)
  • Pilnuj „w co wkładasz ręce” w swojej firmie
  • 80% czasu pracuj „nad firmą”, a tylko 20% „w firmie”
  • Od początku buduj zespół i deleguj pracę „w firmie”
  • Myśl o firmie jak o systemie (franczyzie) replikowalnym tysiące razy
  • Twoja firma nie może opierać się na Tobie. Powinna działać bez Twojego udziału
  • Bądź właścicielem, a nie niewolnikiem swojej firmy
  • Jako uzupełnienie polecam książkę „Mit przedsiębiorczości”, która porusza niektóre z tych tematów

Ćwiczenie 1: Sprawdź czy pracujesz w firmie czy nad firmą

  • Przez tydzień spisuj jakie czynności wykonujesz w swojej firmie.
  • Przy każdym zadaniu zaznaczaj ile godzin na nie poświęciłeś. 
  • Po tygodniu policz jaki % czasu zajmuje każde zadanie. 
  • Następnie dla każdego zadania określ czy to praca “nad firmą” czy “w firmie”. 
  • Na koniec zastanów się, które z zadań dotyczących pracy “w firmie” możesz oddelegować i komu (Jeśli nie masz komu zastanów się jakie kompetencje będą potrzebne. Zatrudnij osobę z takimi kompetencjami).

Ćwiczenie 2: Zacznij pracę „nad firmą”

  • Jak mogę wprawiać firmę w ruch nie pracując w niej?
  • Jak skłonić zespół do pracy nie pilnując go cały czas?
  • Jak usystematyzować to co dzieje się w firmie? Jakie procedury powinienem stworzyć?
  • Sukcesywnie spisuj procedury w swojej firmie (lub nagrywaj w postaci filmów lub audio)

Jeśli coś jest niejasne lub masz problem z tymi ćwiczeniami skontaktuj się ze mną to pomogę! Jeśli lekcja ta była dla Ciebie przydatna podziel się nią z innymi.